27 Ağustos 2014 Çarşamba

İTHALATIN PÜF NOKTALARI önemli

İTHALATIN PÜF NOKTALARI

Türkiye’de ithalat yapmayı düşünen ithalatçıların ithalat kararını vermeden önce aşağıda belirtilen hususları dikkate alması gerekmektedir.

1. PAZAR ANALİZİ

İç  Piyasada Pazarlama İncelemesi (İthalat Ticareti)

İthal eşyasının iç piyasa ticaretinde  hedef müşterilerin istek ve gereksinimlerinin  bilinmesine ihtiyaç vardır.İthal edilmesi düşünülen malın iç pazarda  satılabilirlik analizi ve fizibilitesini yapmak önem taşımaktadır.
Rakip Mallar: Rakip malların pazardaki yeri, kalitesi, dağıtım kanalları, tanıtım faaliyetleri, fiyatı, ambalajı, müşteri hizmetleri  ve benzeri bilgiler gözlemlenmelidir.
Mevcut Alıcılar, Rakipler: Mevcut alıcılar hakkındaki bilgiler (miktar ve sıklık açısından satın alma şekilleri ) ile   rakipler hakkındaki bilgiler (rakiplerin kim oldukları, nerede oldukları, malı  kimlere sattıkları, müşterilerinin özellikleri, satın alma şekilleri, strateji ve amaçları  v.b) malın piyasada pazarlanması açısından önemlidir.

Maliyet: Öncelikle  ithal eşyasının yurda girişi konusunda ortaya çıkacak maliyetin iyi hesaplanması gerekmektedir.Mal bedelinin yanı sıra, ödenmesi gerekebilecek vergiler  (gümrük vergisi, katma değer vergisi, özel tüketim vergisi , toplu konut fonu), varsa ek mali yükümlülükler, nakliye, sigorta, gümrük komisyon masrafları net olarak ortaya konmalı ve ürünün maliyeti ona göre belirlenmelidir.

İşletmelerin Kendi İhtiyaçları İçin İthalat

Üretimde kullanılacak girdi ithalatı  yapılması halinde; ihtiyacın  net olarak belirlenmesi, kaliteli ürünün  düşük maliyetle  ithali  tercih edilmelidir. 

Satıcı Firmalara Ulaşma

Fuar, Sergi, Yüzyüze Görüşme: Fuarlar, birebir ilişki ile satıcı firma bulmanın en kolay ve en verimli yollarından biridir. Bu nedenle  yurtdışında düzenlenen fuar, sergi  v.b. organizasyonları ziyaret etmek ve ihracatçılarla temas kurmak, pazar araştırması yapmak  ürün tedariki için önem taşımaktadır. 
Çevre: İthalatta çevre çok önemlidir. Gerek malın ihracatçısının bulunmasında gerekse ithal edilen ürünün ticaretinde edinilmiş geniş bir çevrenin çok büyük faydaları vardır.  
İnternet: Günümüzde uluslararası ticaret işlemlerinde çok yaygın olarak kullanılmakta olup, yurt dışındaki satıcılara kolay ve hızlı bir şekilde ulaşım sağlanabilmektedir.
Diğer  yollar:
·          Türkiye’de bayisi, distribütörü ya da satış temsilciliği olan firmalar ile bağlantı kurulması,
·          Diğer ithalatçı firmalardan tedarikçi firma bilgilerinin alınması,
·          Türkiye’ye ihracat yapmak isteyen firmaların bilgilerinin ticaret odalarından ya da yurt dışı Ticaret Müşavirliklerinden alınarak bağlantı kurulması,
·          Yurt içinde satılan ithal ürünlerin kutu ve ambalaj bilgilerinden hareketle imalatçı firmaya ulaşılması ve ithalat kararının verilmesi mümkündür.

2. İTHAL EŞYASININ BELİRLENMESİ

İthal eşyasının ismi ve Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon (G.T.İ.P) numarası  ithalattan önce  ithalatçı firma tarafından  eldeki tüm bilgi ve belgeler (katalog, teknik içerik, numune gibi) ışığında belirlenmelidir.Bu işlemler için bir gümrük müşavirinden destek alınabileceği gibi, Dış Ticaret Müsteşarlığı (www.dtm.gov.tr) ,Gümrük Müsteşarlığı (www.gumruk.gov.tr) web sayfalarından bilgi alınması da  mümkündür.
İthal Eşyasının İsminin Belirlenmesi: İthal edilecek eşyanın isminin; ayırıcı özellikleri, teknik farklılıkları, içeriği dikkate alınarak  doğru olarak belirlenmesi çok önemlidir. Eşya isminin doğru olarak belirlenmesi eşyaya ait gümrük tarife pozisyonunun doğru belirlenmesini sağlayacak olup, ithalatın tüm aşamalarını olumlu olarak etkileyecektir.
İthal Eşyasının  Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon ( G.T.İ.P ) Numarasının Belirlenmesi: Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon (G.T.İ.P) numarası; ithal eşyasının  gümrüklenmesi  aşamasındaki ödenecek mali boyutun (gümrük vergisi, KDV, ÖTV, Toplu Konut Fonu, antidamping  vergileri v.b.) ve  gerekli dokümanların  belirlenmesinin yanı sıra, eşyanın tabi olduğu, gözetim, kota , tarife kontenjanı  v.b. hususlarında  bilgi edinilmesi açısından  en önemli rolü oynamaktadır.

3. İTHAL EŞYASINA İLİŞKİN YASAKLAR, KONTROLLER VE İZİNLER

İthal eşyasının yurda girişi konusunda yasak, izin, kota, ihtisas gümrüğü uygulaması  v.b kısıtlamalar ile tabi olduğu standartlar, garanti belgesi , gözetim belgesi ,kontrol belgesi, sağlık  sertifikası, analiz raporu, CE belgesi gibi belgelerin talep edilip edilmediğini  araştırmak, varsa bu çerçevede ön hazırlık yapmak   çok önemlidir. Bu  bilgilere Dış Ticaret Müsteşarlığı (www.dtm.gov.tr) , Gümrük Müsteşarlığı (www.gumruk.gov.tr) ve İstanbul Ticaret Odası (www.ito.org.tr) web sayfalarından  ulaşılması   mümkündür.

4. İTHALATTAN ÖNCE İTHAL EDİLECEK EŞYAYA İLİŞKİN MEVZUATIN SON DURUMUNUN TEKRAR KONTROL EDİLMESİ

Dış ticaret mevzuatı sık sık değişikliklere uğramaktadır. Bundan dolayı, ithal faaliyetine girişmeden önce eşya daha önce ithal edilmiş olsa bile mutlaka mevzuatın tekrar gözden geçirilmesinde yarar bulunmaktadır.
Özellikle, her sene yıl sonu ile takip eden yıl başında dış ticaret mevzuatında çok önemli değişiklikler meydana gelmekte, ithalat ve standardizasyon tebliğleri başta olmak üzere mevzuatın önemli bir bölümü değiştirilmekte, gümrük vergisi oranlarında değişiklik yapılabilmektedir. Bundan dolayı, özellikle yıl sonu işlemlerinde mevzuatın daha sıkı takip edilmesi büyük önem taşımaktadır.

5. İTHAL EDİLECEK ÜRÜNE UYGULANAN GÜMRÜK VERGİSİNİN ÖĞRENİLMESİ

İthalatta uygulanacak gümrük vergisi oranları hakkında ülkeler bazında Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın web sayfasından ( www.dtm.gov.tr ) bilgi almak mümkündür. Bununla birlikte, gümrük vergisi oranı değişmiş olabileceğinden G.T.İ.P numarası bazında, ithal ülkesi de belirtilmek suretiyle Ticaret ve / veya Sanayi Odaları’ndan, gümrük müşavirlik firmalarından ya da abonelik usulüyle çalışan elektronik ortamda güncellenmiş  mevzuata yer veren  internet portallarından bilgi almak mümkündür.

6. NAKLİYE

Her ulaşım yolunun avantaj ve dezavantajları vardır. İthal eşyasının nakliyesinde hangi yolun seçileceği; ürüne, ithalatçının ihtiyaçlarına, ihracatçının bulunduğu ülkenin güzergahına bağlıdır.Fiyat, son teslim tarihi, ürüne ilişkin özel koşullar, taşımaya ilişkin akılda tutulması gereken hususlardır.

7. AMBALAJ VE ETİKETLEME

Ambalaj; ithal eşyasının üreticiden tüketiciye kadar uzanan dağıtım zincirinde güvenli ulaşımın sağlanabilmesi yönünden önemli bir unsurdur. Eşyanın korunmasını, barınmasını, sunumunu ve tanıtımını sağlayacak olan ambalajın, eşyanın tüm yaşam süresi boyunca ekonomik ve çevreye duyarlı olması gerekmektedir. Eşya ambalajlanırken, ürüne has özellikler ve ihtiyaçlar unutulmamalıdır. Ayrıca rakip ürünlerin ambalajları da eşyanın ambalaj seçimini etkileyen unsurlar arasında yer almaktadır. Ambalaj üzerindeki bütün bilgiler açık-seçik, suya dayanıklı bir mürekkeple yer almalıdır.

8. KARŞILIKLI GÖRÜŞME

Potansiyel satıcı ile bağlantı kurulduktan sonra aşağıda belirtilen konularda ithalatçı ile ihracatçı karşılıklı olarak görüşmelidirler.
·          İthalatı yapılacak ürünün ismi, çeşidi, kalitesi,
·          İstenilen özellikte numune yaptırılıp yaptırılmayacağı,
·          Ambalaj çeşidi,
·          Ürün için satıcının istediği fiyat ve fiyatın geçerliliği,
·          İthalat miktarı ve bunun fiyata etkisi,
·          Ödeme şekli ve verilecek banka garantileri,
·          Avans ödemesi yapılıp yapılmayacağı,
·          İthal edilecek malların teslim şekli ve yükleme zamanları,
·          Nakliyesi,
·          İthalatı yapılacak ürünlerin mevzuatımız gereği istenen belgeleri,
·          Ürünlerin satış sonrası garantileri, sağlanacak yedek parçalar ve servis eğitimleri .

9. SATIŞ SÖZLEŞMESİ

Zorunlu olmamakla birlikte sipariş öncesi ithalata konu  eşyanın ticaretinde oluşabilecek tüm risklere karşı mal hareketi veya para hareketi hususlarını içeren bir satış sözleşmesinin oluşturulması   yararlıdır.

10. İTHALAT BEDELLERİNİN ÖDENMESİ

Dış ticarette ticari faaliyet konusu eşya ile eşyaya ilişkin bedellerin taraflar arasındaki karşılıklı hareketini düzenleyebilmek amacıyla peşin ödeme, mal mukabili, vesaik mukabili, akreditif, kabul kredili gibi çeşitli ödeme şekilleri söz konusudur.
Söz konusu ödeme şekilleri sağladıkları güvence açısından farklılıklar göstermektedir. Bazı ödeme şekilleri sadece alıcıya satıcı karşısında ya da satıcıya alıcı karşısında güvence sağlamaktadır.
İthalatçıların ihracatçılarca da kabul edilen ve kendilerine en uygun gelen ödeme şeklini belirlemeleri oldukça önemlidir.

11. İTHALATÇI SIFATI

Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca vergi numarası verilen her gerçek ve tüzel kişi ile tüzel kişilik statüsüne sahip olmamakla birlikte yürürlükteki mevzuat hükümlerine istinaden hukuki tasarruf yapma yetkisi tanınan kişiler ortaklıkları ithalat yapabilirler.

12. İTHALATTA GÜMRÜK DENETİMİ

İthalatın devletin vergi gelirleri açısından çok önemli olmasından dolayı gümrükteki ithal işlemlerinin çok sıkı denetlendiği, ithalatın yerli üretime olabilecek   olumsuz etkisi nedeniyle ithalatta tarifeli ya da tarife dışı birtakım engeller olabileceği hususları ithalatçılarca gözardı edilmemelidir.

13. GÜMRÜK İDARESİNE KİMLER BEYANDA BULUNABİLİR?

Eşyanın serbest dolaşıma giriş işlemleri eşyanın sahipleri ile bunların adına hareket edenler tarafından doğrudan temsil yoluyla veya gümrük müşavirleri tarafından dolaylı temsil yoluyla takip edilir ve sonuçlandırılır. Uygulamada gümrük işlemleri için genelde gümrük müşavirlik firmalarının hizmetinden yararlanılmaktadır.

14. İTHAL EŞYASININ KIYMETİNİN DOĞRU BEYAN EDİLMESİ

Türkiye’ye ithal edilebilecek eşyanın büyük çoğunluğu kıymeti üzerinden vergiye tabidir. Bu sebeple, kıymet ihtilaflarının önüne geçilebilmesi, kıymet farklılığı nedeniyle uygulanacak para cezalarından kaçınabilmek açısından ithal eşyasının kıymetinin doğru beyan edilmesi oldukça önemlidir. Yurt dışından çok düşük fiyata bulunan bir ürünün gümrükte emsal mallara göre düşük fiyat arzetmesinden dolayı kıymet araştırmasına ve aynı zamanda gözetim,  izleme belgesi v.b uygulamalara tabi tutulması söz konusu olabilir.

15. İTHAL EŞYASININ MENŞEİNİN DOĞRU BİLDİRİLMESİ

Tercihli tarife uygulamalarının ve ticaret politikası önlemlerinin büyük bir kısmı eşyanın menşeine bağlıdır. Bundan dolayı eşyanın menşeinin doğru beyan edilmesi gerekir.

16. SAHTE MENŞELİ EŞYA 

İthal edilecek eşya üzerinde ya da iç / dış ambalajında üretildiği ülkeden başka bir ülkede üretildiğini gösterir veya böyle bir izlenim doğuran isim ya da simgeler taşıyor ise söz konusu eşya sahte menşeli eşya olduğundan ithaline izin verilmez.
Türk menşeli eşyada kullanılmak üzere ve bunların başka ülke menşeli olduğunu gösterecek veya böyle bir izlenim uyandıracak nitelikte, üzerleri yabancı dilde yazılı veya basılı her türlü boş zarf, şerit, etiket, damga ve benzeri eşyanın da ithaline izin verilmemektedir.

17.GÜMRÜKLEME İŞLEMLERİNDE DOĞRU BELGELERİN EKSİKSİZ OLARAK TEMİN EDİLMESİNİN ÖNEMİ

İthalatta gümrük işlemleri önemsenmelidir. Gümrük aşamasında belge bazında eksiklikler çıktığı takdirde mallar gümrükte beklendiğinden daha uzun süre kalabilir ve demuraj, ardiye ya da mahrece iade ( eşyanın geldiği ülkeye geri gönderilmesi ) masrafları gibi ek maliyetler ortaya çıkabilir. Gümrükleme işlemleri ve ithalatın finansmanı hususlarına gereken önem verilmelidir.  

18. İZİN BELGELERİNİN TEMİN EDİLMESİ

İthalat yapmak isteyen kişilerin, ilgili mevzuat çerçevesinde almaları gereken belgelerle birlikte doğrudan gümrük idarelerine başvurmaları gerekir.
Bu konuda, Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın web sayfası firmalar açısından oldukça yararlı olup, söz konusu sayfada güncel olarak bütün ithalat ve standardizasyon tebliğlerine yer verilmektedir.
Bazı ürünlerin ithalatında ürünün niteliği itibariyle ilgili kurum ve kuruluşlardan yukarıda belirtilen tebliğler çerçevesinde bazı belgelerin alınması ya da onaylatılması gerekir.
·          TSE’den Uygunluk Belgesi,
·          Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı’ndan Kontrol Belgesi,  
·          Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nca onaylanacak garanti belgesi,
·          Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan Kontrol Belgesi / Uygunluk Belgesi / Kimyasal Madde İthalat Belgesi, 
·          Dış Ticaret Müsteşarlığı’ndan İthalat İzleme Belgesi / Gözetim Belgesi
·          Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu’ndan Uygunluk Belgesi
gibi çeşitli kurumlardan birtakım belgelerin ithalattan evvel temin edilerek giriş gümrük müdürlüğüne sunulması zorunludur. Aksi takdirde ithalata izin verilmez.

19. TEBLİĞLERDE BELİRTİLEN İTHALAT İÇİN GEREKLİ BELGELERDEN MUAFİYET İMKANLARI

İthal işlemlerinde çeşitli kurumlardan alınması gereken belgeler konusunda ilgili tebliğlerin incelenmesi çok önemlidir. Zira, ilgili tebliğlerde, ithalatçı firmalara, istenilen belgenin temini konusunda tebliğlerde belirtilen koşulların sağlanması kaydıyla birçok muafiyetler tanınmıştır.   

20. GARANTİ BELGESİ’NDEN MUAFİYET

Garanti belgesi ile satılmak zorunda olan bir malın ithalatının yalnızca bir gerçek veya tüzel kişiliğin siparişi üzerine, özel olarak gerçekleştirilmesi durumunda; satıcı ile tüketici arasında satış sonrası hizmetlerini de kapsayacak şekilde ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun yazılı bir sözleşmenin bulunması kaydıyla ve ayrıca kendi ihtiyacında kullanılmak üzere yapılacak ithalatlarda, garanti belgesi düzenleme zorunluluğu yoktur.
Muafiyetten yararlanmak için Sanayi ve Ticaret Bakanlığı İl Müdürlüklerine başvurmak gerekir.

21.GÜMRÜK İDARESİNE SUNULMASI MUHTEMEL BELGELER

·          Orijinal fatura,
·          İthal eşyasına ait kıymet bildirim formu,
·          Menşe şahadetnamesi,
·          EUR.1 Dolaşım Sertifikası ( Serbest Ticaret Anlaşmaları kapsamı eşya ile AKÇT ürünleri, AB menşeli tarım ürünleri ithalatında ),
·          A.TR Dolaşım Belgesi ( Gümrük Birliği Anlaşması kapsamı sanayi ve işlenmiş tarım ürünlerinin ithalatında ),
·          Çeki listesi,
·          Konşimento veya yük senedi,
·          Navlun faturası ve / veya sigorta poliçesi,
·          İşlenmiş tarım ürünleri beyan formu / analiz sonuç raporu,
·          Uygunluk belgesi,
·          Uygunluk yazısı,
·          Onay belgesi,
·          Garanti belgesi,
·          İzin yazısı / izin belgesi,
·          Fon alındı makbuzu ( vadeli akreditif, mal mukabili ve kabul kredili ödeme şekillerine göre ithal edilen eşya için Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu kesintisini yapan banka veya özel finans kurumunca düzenlenmiş makbuz ),
·          İthal lisansı,
·          Gözetim belgesi,…v.s. 
İthalatta gerekli olacak belgeler, özetle eşyanın cins, nev’i ve niteliğine, ticaretin yapıldığı ülke veya ülke grubuna, anlaşmalara, ithalat bedelinin ödeme şekline, menşeine, eşyanın ticaretine ilişkin özel hükümlerle belirlenmiş önlemlere, ilgili kurumlarca belirlenmiş özel düzenlemelere tabi olup olmadığına bağlıdır. Malların gümrüklenmesinin yapılabilmesi için dokümanlar ve malların birbiri ile uyumlu olması gerekir.
Belgeler konusunda firmaların gümrük müşavirlerine danışmaları önerilmektedir.

22. SATIN ALINAN EŞYANIN ÜLKEYE GELDİKTEN SONRA EVSAFINA UYGUN OLUP OLMADIĞININ, SAĞLAMLIĞININ KONTROLÜNÜN YAPILMASI 

İthal edilecek eşyanın sahipleri veya onların yerine harekete yetkili olanlar, beyanlarını doğru yapabilmek ve yanlış beyandan kaynaklanabilecek cezalarla karşılaşmamak için, gümrük idaresinden yazılı izin almak şartıyla geçici depolama yerine gelmiş eşyasını, geçici depolama yeri ve gümrük memurlarının gözetimi altında tartıp muayene edebilecekleri gibi, ticari mahiyette olmamak şartıyla numune  alabilir ve ekspertiz incelemesi yaptırabilirler.
Eşyanın siparişe uygun olmaması durumunda iade olanağı vardır. Ancak, yapılacak işlemler sonucunda birtakım masraflar oluşacak bunların ödenmesi sorun olabilecektir. Bu tür masrafların hangi tarafa ait olacağı gibi konuları da içeren bir sözleşmenin ithalattan önce yapılması yararlı olacaktır.
İhraç ülkesinde yükleme aşamasında kalite kontrol işlemi yaptırılması maliyetleri azaltabilir. Bu yola gidilmesi durumunda uluslararası faaliyet gösteren bir gözetim firmasından hizmet alınabilir.Gözetim firmalarının listesine www.dtm.gov.tr adresinden ulaşılabilir.

23. İLAVE MALİYETLER

İlave maliyetler;
·          Nakliye,
·          Sigorta,
·          Gümrükleme masrafları,
·          Banka masrafları,
·          Yurt içi nakliye masrafları,
·          Ödeme yöntemine bağlı olarak fon masrafı,
·          Ürün için gerekebilecek belgelendirme masrafları,…
olarak sayılabilir.

İTHALAT VE STANDARDİZASYON MEVZUATINDA BAHSİ GEÇEN ÇEŞİTLİ DEYİMLERİN, KELİMELERİN ANLAMLARI İLE BELGELERİN TANIMLARI

Damping: Bir malın Türkiye’ye ihraç fiyatının, benzer malın normal değerinin altında olmasını ifade eder.
Sübvansiyon: İthalata konu ürüne, menşe veya ihracatçı ülke tarafından doğrudan veya dolaylı olarak sağlanan mali katkı ya da herhangi bir gelir veya fiyat desteğidir.
İthalatta Gözetim: Bir malın ithalatında kaydedilecek gelişmelerin Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü’nce verilen veya onaylanan “Gözetim Belgesi” ile izlenmesidir. Gözetim kararı, Gözetim Belgesi düzenlenmesi yoluyla ileriye yönelik olarak veya gerçekleşen ithalatı değerlendirmek üzere geçmişe dönük olarak uygulanabilir. 
Korunma Önlemi: Bir malın benzer veya doğrudan rakip mallar üreten yerli üreticiler üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi yaratacak şekilde artan miktar ve şartlarda ithal edilmesi halinde bu zarar veya zarar tehdidini ortadan kaldırmak amacıyla ve sadece zararla sınırlı ve geçici olmak kaydıyla alınan önlemleri ifade eder. Korunma önlemi; gümrük vergisinde artış yapılması, ek mali mükellefiyet getirilmesi, miktar / değer kısıtlaması, tarife kontenjanı uygulaması veya bunların birlikte uygulanması şeklinde olabilir.
Kota: Belirli bir dönem itibariyle yapılmasına izin verilen ithalatın miktar ve / veya değerini ifade eder. 
Tarife Kontenjanı: Belirli bir dönem itibariyle gümrük vergisinde ve / veya diğer mali yüklerde indirim yapılan ya da muafiyet sağlanan ithalatın miktar veya değerini  ifade eder.
İthal Lisansı: Kotaya tabi tutulan veya tarife kontenjanı uygulaması başlatılan malların ithali için Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü’nce verilen belgeyi ifade eder. 
Standardizasyon: Belirli bir faaliyetten ekonomik ve sosyal fayda sağlamak üzere, bütün ilgili tarafların katkı ve işbirliği ile standartlar, teknik düzenlemeler ve uygunluk değerlendirmesi işlemlerini içerecek şekilde belirli kurallar koyma ve bu kuralları uygulama işlemini ifade eder.
Zorunlu Standard: İlgili Bakanlıkça zorunlu uygulamaya konulan Türk Standardını ifade eder.
Uygunluk Değerlendirmesi: Ürünün, ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunun test edilmesi, muayene edilmesi ve / veya belgelendirilmesine ilişkin her türlü faaliyeti ifade eder.
Teknik Düzenleme: Bir ürünün, ilgili idari hükümler de dahil olmak üzere, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi ifade eder.
TSE –EN –ISO 9000 Belgesi: Üretimin tüm evrelerinde belirli bir kalitenin sağlanması, garanti edilmesi ve sürdürülmesi için üretim sürecinde uygulanan etkin bir kalite yönetim sistemini belirleyen standartlara sahip olunduğunu gösteren belgeyi ifade eder.
AQAP Belgesi: Milli Savunma Bakanlığı tarafından verilen, "Endüstriyel Kalite Güvence Seviye Belgesi"ni ifade eder.
GMP Belgesi: Sağlık Bakanlığı tarafından ilaç sanayicilerine verilen ve üretimin her aşamasında gerekli kalite kontrolünün yapıldığını gösteren "İyi İmalat Uygulamaları Belgesi"ni ifade eder.
İmalat Yeterlilik Belgesi: "Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre münhasıran otomotiv imalatçılarına Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından verilen ve prototip araçların ilgili teknik mevzuata uygunluğunu gösteren belgeyi ifade eder.
CE İşareti: Bir ürünün, Avrupa Topluluğu tarafından hazırlanan; ortak özellikleri itibariyle sınıflandırılmış ürün gruplarının uyması gereken asgari sağlık, emniyet, çevre ve tüketicinin korunması koşullarını düzenleyen bağlayıcı mevzuata uygunluğunu gösteren işareti ifade eder.
E İşareti: "Tekerlekli Araçların, Araçlara Takılan ve / veya Araçlarda Kullanılan Aksam ve Parçaların Müşterek Teknik Talimatlarının Kabulü ve Bu Talimatlar Temelinde Verilen Onayların Karşılıklı Tanınması Koşullarına Dair Anlaşma" kapsamında verilen ve otomotiv ürünlerinin ilgili mevzuatına uygunluğunu gösteren işareti ifade eder.
e İşareti: Otomotiv ürünlerinin ilgili Avrupa Topluluğu mevzuatına uygunluğunu gösteren işareti ifade eder.
Tip Onayı Belgesi: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından münhasıran otomotiv imalatçılarına verilen ve prototip araç, sistem, aksam veya ayrı teknik üniteye ait tipin, ilgili mevzuata uygunluğunu gösteren belgeyi ifade eder.

ÖDEME ŞEKİLLERİ

PEŞİN ÖDEME:
Alıcı-ithalatçının mal bedelini bankası aracılığıyla havale şeklinde satıcı-ihracatçıya ödemesi karşılığında malın ve malı temsil eden belgelerin ihracatçı tarafından doğrudan ithalatçıya gönderilmesini öngören bir ödeme şeklidir.
Bu ödeme şeklinde ihracatçı hiçbir risk üstlenmemektedir. İthalatçı açısından ise, bedeli ödenmiş olan malların satıcı tarafından gönderilmemesi ya da gönderilen malların sipariş evsafına uygun olmaması veya zamanında gönderilmemesi gibi nedenlerle zarara uğrama riski bulunmaktadır.
MAL MUKABİLİ ÖDEME:
İhracatçının malları, ithalatçıya, mal bedelini tahsil etmeden göndermesidir. Bu ödeme şeklinde ihracatçı malları ve bunları tevsik eden vesaiki herhangi bir ödeme talimatı olmaksızın alıcıya göndermekte, ithalatçı da malı çektikten bir müddet sonra malın bedelini ödemektedir. Burada taraflar arasında güven unsurunun çok güçlü olması gereklidir.
VESAİK MUKABİLİ ÖDEME:
Mal bedeli tahsil edilip vesaikler banka tarafından ithalatçıya teslim edildikten sonra mallar gümrükten çekilebilecektir. İhracatçı bu ödeme şeklinde daha güven altındadır.
AKREDİTİF:
Akreditif, şarta bağlı bir ödeme garantisi olup, işleyişinde  dört taraf bulunmaktadır: Amir (ithalatçı), Amir Banka (ithalatçının bankası), Lehtar (ihracatçı) ve Lehtar Banka (ihracatçının bankası).
Alıcı ve satıcı aracı bankaları vasıtasıyla istenilen nitelikte ve uygun koşullarda anlaşmalarını gerçekleştirmek amacıyla bu ödeme şeklini kullanırlar. Uygun vesaik ibraz edildiği zaman satıcı parasını alacağını, alıcı da istenilen nitelikte mala kavuşacağını bilmektedir.
Başlıca akreditif türleri şunlardır:
Gayri kabili rücu (dönülemez) Akreditif: Amir bankanın akreditif şartlarına uygun vesaikin akreditif koşullarına uygun zaman ve şekilde yapılmasını taahhüt etmektedir.
Kabili rücu(dönülebilir) Akreditif: Amir banka, herhangi bir anda akreditif koşullarını değiştirebilir ve tarafların bu değişiklik nedeniyle önceden haberdar olmaları gerekmez. Bu değişiklik uygun vesaiklerin bankaya ibrazından sonra yapılır ise, geçerli değildir.
Vesaik İbrazında Ödemeli Akreditif: Akreditif şartlarına uygun vesaikin yine akreditif süresi içerisinde ihracatçı tarafından lehtar bankaya ibrazı halinde ödemenin yapılacağı akreditif türüdür. Bu durumda, vesaikin şartlara uygunluğunu tespit eden muhabir bankaya ödenen tutar amir bankadan talep edilecektir.
Devredilebilir Akreditif : Akreditif şartları içerisinde o akreditifin devredilebilir olduğu yazılı ise, lehtar kendine ait hak ve sorumlulukları bir veya birkaç lehtara devredebilir.
KABUL KREDİLİ ÖDEME:
Mal bedeli belli bir vadede ödenmesi taahhüt edilmekte ve bu ödemeye bir poliçe vasıta olmaktadır.
“Kabul kredili vesaik mukabili” ödeme, malların alıcıya gönderilmesinden sonra bankanın mal bedelini tahsil etmesi yerine, poliçeyi alıcıya kabul ettirdikten veya bu kabule kendisi de aval verdikten sonra vesaikin alıcıya teslim edildiği ve poliçe vadesinde mal bedelinin ihracatçıya ödendiği ödeme şeklidir.
“Kabul kredili mal mukabili” işlemde ithalatçı önce malı  çekmekte, sonra belirlenen sürede mal bedelini ödemektedir. Bu işlemde süre açısından ithalatçıya ikinci bir finansman kolaylığı yaratılmaktadır.
KARŞILIKLI TİCARET:
Malın malla değişimidir. Bu kapsamda Özel Takas: Mal ve /veya hizmet ihraç ve ithalinde tarafların aynı gerçek ve tüzel kişiler olması halinde mal ve/veya hizmet ihraç ve ithali bedelleri herhangi bir para hareketi söz konusu olmaksızın kısmen veya tamamen takas (mahsup) edilebilen bir ödeme şeklidir. Bağlı Muamele: İthal edilen mal hizmet ve teknoloji bedellerinin, mal hizmet ve teknoloji ihracı ile karşılandığı, ithal ve ihraç fazlalığının döviz olarak ödendiği veya tahsil edildiği ödeme şeklidir.

TESLİM ŞEKİLLERİ

İŞYERİNDE TESLİM (…olarak belirtilen yerde) EXW İhraç malının, kendi mahallinde veya başka bir isimle belirlenmiş yerde (örneğin işyerinde, fabrikada, depoda vb.) gümrükleme işlemleri yapılmamış ve hiçbir taşıyıcıya yüklenmemiş şekilde alıcının tasarrufuna bırakılmasını ifade eder. Bu terim, satıcının asgari yükümlülüklerini temsil etmektedir ve alıcının, malların satıcının mahallinden alınmasıyla ilgili bütün hasar ve masrafları üstlenmesi gerekir.  
GEMİ DOĞRULTUSUNDA MASRAFSIZ (..olarak belirtilen yükleme limanında)FAS : Belirtilen yükleme limanında mallar gemi doğrultusuna yerleştirildiği zaman, satıcının malları teslim etmesi demektir. Bu andan itibaren mallara ilişkin bütün masrafları, kayıp ve eksikler ile hasar risklerini alıcı üstlenmektedir. Malın gümrüklenmesi satıcıya aittir.
GEMİDE MASRAFSIZ (…olarak belirtilen yükleme limanında) FOB: Belirtilen yükleme limanında malların küpeşteyi aşmasıyla     satıcının malları teslim ettiği anlamına gelir. Bu noktadan itibaren alıcı, mallara ilişkin bütün masrafları, kayıp- eksikler  ve  hasarları üstlenmektedir.
TAŞIYICIYA MASRAFSIZ (..olarak belirtilen yerde) FCA : Satıcının malları ihracat için gümrüklenmiş olarak, belirtilen yerde, alıcı tarafından tayin edilen taşıyıcıya teslim etmesini ifade eder. Seçilen teslim yerinin malların bu yerde yüklenmesi veya boşaltılması üzerinde etkisi bulunmaktadır. Eğer teslim satıcının mahallinde gerçekleşirse, satıcı yüklemeden sorumludur. Teslim başka bir yerde gerçekleşmiş ise, o zaman satıcı malların boşaltılmasından sorumlu olmamaktadır.   
MAL BEDELİ VE NAVLUN (varış limanı …olarak belirtmek suretiyle) CFR :Yükleme limanında malların küpeşteyi aşmasıyla satıcının malları teslim etmesini ifade etmektedir. Malların belirtilen varış yerine kadar taşınması için gerekli olan masrafları ve navlun bedelini satıcı üstlenmektedir. Ancak malların kayıp-eksikler ve hasarı ile teslim anından sonra meydana gelen olaylardan kaynaklanan ek masraflar, satıcıdan alıcıya geçmektedir. Bu terim, satıcının malları ihracat için gümrüklemesini gerektirmektedir.
MAL BEDELİ, SİGORTA VE NAVLUN (varış limanı…olarak belirtmek suretiyle)CIF : Bu terim, yükleme limanında malların küpeşteyi aşmasıyla satıcının malları teslim etmesi anlamına gelir. Satıcı, malların belirtilen varış yerine kadar taşınması için gerekli olan masrafları ve navlun bedelini ödemelidir.Ancak, malların kayıp- eksik ve hasarı ile teslim anından sonra meydana gelen olaylardan kaynaklanan ek masraflar, satıcıdan alıcıya geçmektedir. CIF teriminde satıcı ayrıca alıcının yolculuk sırasında mallara ilişkin kayıp-eksik ve hasar riskine karşılık denizcilik sigortasını temin etmelidir.
TAŞIMA ÖDENMİŞ OLARAK (varış yeri ….olarak belirtmek suretiyle) CPT :“Taşıma ödenmiş olarak…” terimi, malların satıcının bizzat kendisinin seçtiği bir taşıyıcıya teslim edileceğini,  satıcının, malların belirtilen varış noktasına getirilmesi gereken taşıma masraflarını ödemek zorunda olduğunu ifade eder. Böylece alıcı, mallar bu şekilde teslim edildikten sonra da ortaya çıkabilecek riskleri ve diğer masrafları da üstlenmektedir.
“Taşıyıcı” terimi, bir taşıma sözleşmesi çerçevesinde malların, demiryolu, karayolu, denizyolu, havayolu, iç sular veya bu yolların bazılarının beraber kullanılmasıyla taşınması yükümlülüğünü üstüne alan veya bunu sağlama taahhüdünde bulunan herhangi bir kişiyi ifade etmektedir.
TAŞIMA VE SİGORTA ÖDENMİŞ OLARAK (varış yeri ….olarak belirtmek suretiyle) CIP : “Taşıma ve sigorta ödenmiş olarak…” terimi, malların bizzat satıcının seçtiği bir taşıyıcıya teslim edileceğini, satıcının, malların belirtilen varış noktasına getirilmesi gereken taşıma masraflarını ödemek zorunda olduğunu ifade eder. Böylece alıcı, mallar bu şekilde teslim edildikten sonra da ortaya çıkabilecek riskleri ve diğer masrafları da üstlenmektedir.
Ancak CIP teriminde satıcı ayrıca alıcının yolculuk sırasında malların kayıp-eksik ve hasar riskine karşılık bir sigorta temin etmelidir. Bu durumda , satıcı sigorta için sözleşme yapmakta ve sigorta primlerini ödemektedir.
SINIRDA TESLİM (…olarak belirtilen yerde) DAF : “Sınırda teslim” terimi, malların gelen taşıma aracından boşaltılmamış, ihracat için gümrüklenmiş fakat ithalat için gümrüklenmemiş olarak sınırda, komşu ülkenin gümrük sınırından önce, belirlenen teslim yerinde veya noktasında alıcının tasarrufuna bırakılmasıyla satıcının teslim borcunu yerine getirdiğini ifade eder. “Sınır” terimi, ihracatın yapıldığı ülkenin sınırı dahil, her türlü sınırı tanımlamak için kullanılabilir. Dolayısıyla söz konusu “sınırın” terim içinde bir yer veya nokta olarak kesinlikle her zaman ismen belirlenmesi hayati önem taşımaktadır.  Bu terim teslimin kara sınırında yapılması halinde her türlü taşıma şekli için kullanılabilir.
RIHTIMDA TESLİM (varış limanı.….olarak belirtilmek suretiyle) DEQ : “Rıhtımda teslim” terimi, satıcının belirlenen varış limanındaki rıhtımda (iskelede) ithalat için gerekli gümrükleme işlemleri yerine getirilmeden alıcının tasarrufuna bırakmak suretiyle malları teslim ettiğini ifade eder. Satıcı, malların belirlenen varış limanına taşınması ve rıhtıma (iskeleye) boşaltılmasına ilişkin bütün hasar ve masrafları üstlenmelidir. EDQ terimi, malların ithalat için gümrüklenmesi ve bununla ilgili tüm işlemlerin, vergilerin, resim ve diğer harçların ödenmesi yükümlülüğünü alıcının üstlenmesini öngörmektedir. 
GÜMRÜK RESMİ ÖDENMİŞ OLARAK TESLİM (varış yeri…olarak belirtilmek suretiyle) DDP : Satıcı, varış ülkesinde ithalat için herhangi bir “gümrük resmi”(gümrük işlemlerini gerçekleştirme sorumluluğu ve rizikosunu ve bu işlemlere ilişkin ödemeleri, gümrük resimlerini, vergileri ve diğer harçlar) dışında, malların varış yerine taşınmasıyla ilgili bütün hasar ve masrafları yüklenmektedir.


Kaynak http://www.ito.org.tr/wps/portal/!ut/p/c4/04_SB8K8xLLM9MSSzPy8xBz9CP0os3iDgCBzUzcPIwP_EEM3A0-LYDc3S7cwQxNLI_2CbEdFABuzMhg!/

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Yorumlarınız bizim için önemlidir. Konu hakkında sormak istediklerinizi yazabilirsiniz.